Thời gian gần đây, Trung tâm Bệnh Nhiệt đới – Bệnh viện Hữu nghị Đa khoa Nghệ An đã tiếp nhận 2 trường hợp bệnh nhân trẻ mắc thủy đậu với biến chứng nặng, phải điều trị tích cực. Đây là lời cảnh báo rõ ràng rằng thủy đậu không phải lúc nào cũng là bệnh “nhẹ tự khỏi” như nhiều người vẫn nghĩ.

1. Thủy đậu lây lan nhanh như thế nào?

Thủy đậu là bệnh truyền nhiễm do virus Varicella Zoster gây ra. Bệnh lây rất nhanh qua:

– Đường hô hấp (ho, hắt hơi, nói chuyện).

– Tiếp xúc trực tiếp với dịch từ các mụn nước.

– Dùng chung đồ cá nhân với người bệnh.

Thời gian ủ bệnh từ 10–21 ngày. Người bệnh có thể lây cho người khác trước khi phát ban 1–2 ngày.

2. Biểu hiện thường gặp

– Sốt nhẹ hoặc sốt cao.

– Mệt mỏi, đau đầu, đau cơ.

– Xuất hiện các nốt đỏ, sau đó thành mụn nước.

– Mụn nước mọc toàn thân, kể cả da đầu, miệng.

Phần lớn trường hợp nhẹ sẽ tự khỏi sau 7–10 ngày nếu được chăm sóc đúng cách. Tuy nhiên, không ít người – kể cả người trẻ, khỏe mạnh – có thể diễn biến nặng.

3. Những biến chứng nguy hiểm cần cảnh giác

Hai bệnh nhân trẻ vừa điều trị tại Trung tâm Bệnh Nhiệt đới đều nhập viện khi bệnh đã có biến chứng. Các biến chứng thủy đậu có thể bao gồm:

–  Nhiễm trùng da nặng: Mụn nước vỡ, trầy xước do gãi khiến vi khuẩn xâm nhập, gây viêm mô tế bào, áp xe, thậm chí nhiễm trùng huyết.

–  Viêm phổi do thủy đậu (thường gặp ở người lớn): Sốt cao kéo dài, ho nhiều, khó thở, có thể dẫn tới suy hô hấp nếu không điều trị kịp thời.

–  Biến chứng thần kinh: Viêm não, rối loạn ý thức, co giật.

–  Nhiễm trùng huyết: Biến chứng nguy hiểm, đe dọa tính mạng.

Thực tế cho thấy, người lớn mắc thủy đậu thường có nguy cơ biến chứng cao hơn trẻ em.

4. Vì sao người trẻ vẫn bị nặng?

Nhiều người chủ quan vì nghĩ mình còn trẻ, sức đề kháng tốt. Tuy nhiên:

– Chưa từng mắc thủy đậu hoặc chưa tiêm vaccine → vẫn có nguy cơ cao.

– Tự điều trị tại nhà, không theo dõi sát.

– Bôi lá cây, thuốc dân gian không đảm bảo vệ sinh.

– Gãi nhiều làm tổn thương da, tạo điều kiện nhiễm trùng.

Đặc biệt, việc nhập viện muộn khi đã có biến chứng khiến điều trị phức tạp và kéo dài hơn.

5. Khi nào cần đến bệnh viện ngay?

– Sốt cao trên 39°C không hạ.
–  Khó thở, đau ngực.
–  Lơ mơ, đau đầu nhiều, nôn.
–  Mụn nước sưng đỏ, đau nhiều, có mủ.
–  Mệt mỏi nhiều, ăn uống kém.

Không tự ý dùng kháng sinh hoặc thuốc không rõ nguồn gốc khi chưa có chỉ định của bác sĩ.

6. Chăm sóc đúng cách để hạn chế biến chứng

Nếu bệnh nhẹ và được theo dõi tại nhà:

–  Nghỉ ngơi, cách ly.
– Uống đủ nước, dinh dưỡng đầy đủ.
– Giữ vệ sinh da sạch sẽ.
–  Cắt ngắn móng tay, tránh gãi.
– Tắm bằng nước ấm sạch.

Tuyệt đối không chích vỡ mụn nước, không bôi các loại lá hoặc dung dịch không được khuyến cáo y khoa.

Vaccine – biện pháp phòng bệnh hiệu quả nhất

Thủy đậu hoàn toàn có thể phòng ngừa bằng vaccine.

Khuyến cáo:

– Trẻ từ 12 tháng tuổi nên tiêm vaccine thủy đậu.

– Người lớn chưa từng mắc bệnh hoặc chưa tiêm phòng nên chủ động tiêm.

– Phụ nữ dự định mang thai cần tiêm trước khi mang thai ít nhất 1 tháng.

Tiêm vaccine giúp giảm nguy cơ mắc bệnh, giảm mức độ nặng và hạn chế biến chứng.

Hai trường hợp bệnh nhân trẻ bị biến chứng nặng là hồi chuông cảnh báo cho cộng đồng:

– Thủy đậu không đơn giản là bệnh nhẹ.

– Người trẻ khỏe mạnh vẫn có thể diễn biến nặng.

– Phát hiện sớm – điều trị đúng – tiêm phòng đầy đủ là chìa khóa bảo vệ sức khỏe.

Khi có dấu hiệu nghi ngờ mắc thủy đậu hoặc xuất hiện triệu chứng bất thường, người dân cần đến cơ sở y tế để được thăm khám và tư vấn kịp thời.

Chủ động phòng bệnh hôm nay – Bảo vệ sức khỏe cho bản thân và gia đình