Lơ xê mi kinh dòng bạch cầu hạt (Chronic myeloid leukemia – CML) là một bệnh máu thường gặp, chiếm 5% tổng số các bệnh tạo máu và 20-25% các bệnh lơ xê mi. Theo thống kê của GLOBOCAN năm 2018, bệnh lơ xê mi đứng thứ 7 về tỷ lệ mới mắc và đứng thứ 5 về tỷ lệ tử vong.
1. Lơ xê mi dòng bạch cầu hạt là bệnh gì.
Lơ xê mi kinh dòng bạch cầu hạt (Chronic myeloid leukemia – CML) hay còn gọi là bệnh ung thư máu mạn tính dòng bạch cầu hạt, là một bệnh ác tính hệ tạo máu thuộc nhóm hội chứng tăng sinh tủy mạn ác tính. Bệnh đặc trưng bởi sự tăng sinh các tế bào dòng bạch cầu hạt có biệt hóa trưởng thành. Hậu quả là số lượng bạch cầu tăng cao ở máu ngoại vi với đủ các tuổi của dòng bạch cầu hạt. Tiến trình tự nhiên của bệnh sẽ gồm 3 giai đoạn:
Bệnh có thể gặp ở cả nam và nữ ở mọi độ tuổi. Theo thống kê, tỷ lệ mắc bệnh ở nam và nữ là khoảng 1,4/1. Về độ tuổi, bệnh chủ yếu gặp nhiều ở độ tuổi trung niên trở lên.
Hiện các nhà khoa học vẫn chưa tìm ra nguyên nhân dẫn đến bệnh lơ xê mi kinh dòng bạch cầu hạt dù các nghiên cứu đã cho thấy bệnh phát triển như thế nào từ những thay đổi di truyền trong các tế bào tủy xương. Tuy nhiên, các yếu tố sau đây được cho là có thể làm tăng nguy cơ phát triển bệnh:
Bệnh có nguy cơ tái phát nhưng không có nguy cơ di truyền. Bên cạnh đó, các yếu tố môi trường chỉ chiếm một phần nhỏ trong nguyên nhân dẫn đến bệnh. Yếu tố gia đình hay di truyền không đóng vai trò trong sự phát triển bệnh.
Ngoài ra, dù các yếu tố nguy cơ thường ảnh hưởng đến sự phát triển của ung thư nhưng hầu hết không trực tiếp gây ra ung thư. Một số người có yếu tố nguy cơ nhưng lại không mắc bệnh trong khi những người khác không có yếu tố nguy cơ lại mắc ung thư. Tuy nhiên, nếu biết các yếu tố nguy cơ, bác sĩ có thể giúp đưa ra các lời khuyên về lối sống và cách chăm sóc sức khỏe tốt hơn.
Triệu chứng của bệnh lơ xê mi kinh dòng bạch cầu hạt sẽ khác nhau tùy thuộc vào giai đoạn bệnh. Cụ thể, ở giai đoạn mạn tính, lách to là triệu chứng điển hình, gặp ở 85-90% người bệnh. Gan to gặp trên 50% người bệnh. Ngoài ra, người bệnh cũng có:
Tuy nhiên, cũng có những trường hợp không có triệu chứng gì. Người bệnh chỉ vô tình được phát hiện khi đi khám về bệnh khác hoặc khám sức khỏe định kỳ.
Ở giai đoạn bệnh tiến triển hoặc giai đoạn muộn, các triệu chứng thường biểu hiện rõ hơn như thiếu máu, gan lách to, hạch to, thậm chí có cả biểu hiện của tắc mạch máu do bạch cầu tăng cao hay tình trạng nhiễm trùng tái diễn do suy giảm miễn dịch. Tiên lượng của lơ xê mi kinh dòng bạch cầu hạt chuyển cấp rất xấu, thời gian sống thêm ngắn (trung bình từ 3 tháng đến 2 năm kể cả khi điều trị đa hoá trị liệu tích cực).
Để chẩn đoán xác định lơ xê mi kinh dòng bạch cầu hạt, người bệnh cần làm xét nghiệm máu. Nếu nghi ngờ mắc bệnh, người bệnh sẽ được chỉ định làm thêm xét nghiệm tủy đồ và/hoặc sinh thiết tủy xương. Với bệnh này, việc phân tích mẫu máu hoặc tủy xương để tìm nhiễm sắc thể Philadelphia hoặc đột biến gen bcr-abl là rất quan trọng trong chẩn đoán và điều trị bệnh
Ngoài ra, người bệnh cũng cần làm thêm các xét nghiệm di truyền, miễn dịch, chẩn đoán hình ảnh và các xét nghiệm khác để phân loại thể bệnh, giai đoạn bệnh, phân nhóm nguy cơ, theo dõi điều trị
Hiện nguyên nhân gây bệnh vẫn chưa rõ ràng nên không có cách để ngăn chặn triệt để ngay từ đầu. Tuy nhiên, lối sống lành mạnh, tránh tiếp xúc với các hóa chất, tia xạ và khám kiểm tra sức khỏe định kỳ là những cách để phòng bệnh.
Ngoài ra, nếu nghi ngờ bản thân có thể có các dấu hiệu của bệnh ung thư máu mạn tính, nhận thức được các yếu tố nguy cơ và triệu chứng thì việc đi khám và làm xét nghiệm kiểm tra là rất quan trọng để chẩn đoán xác định và điều trị bệnh.
Thông báo ngừng hoạt động khám bệnh tại Khoa Khám bệnh, Thứ 7, Ngày 07/9/2024
Bệnh viện Hữu nghị đa khoa Nghệ An đón tiếp đoàn Bệnh viện đa khoa Yên Bái đến thăm và làm việc
Thông báo về lịch nghỉ ngày Lễ Quốc Khánh 2/9 năm 2024 của Bệnh viện Hữu nghị đa khoa Nghệ An
Bệnh viện Hữu nghị đa khoa Nghệ An tổ chức Giải Thể thao chào mừng 106 năm Ngày truyền thống Bệnh viện (18/9/1918 – 18/9/2024)
Copyright © 2024 BỆNH VIỆN HỮU NGHỊ ĐA KHOA NGHỆ AN